Sempatektomi


Sempatektomi ameliyatı kalp ve damar cerrahlarınca iki farklı hastalık grubunda uygulanmaktadır. Ameliyat tekniğinin aynı olması nedeniyle iki hastalık durumu burada beraber ele alınmıştır.

Raynaud Sendromu
Bu sendromda tipik olarak el ve/veya ayak parmaklarında soğukta morarma meydana gelir. Kişi sıcak bir ortama geçince parmaklarda bu sefer aşırı ısınma ve şişme oluşur. Morarma safhası bazı kişilerde ağrılı olabilmektedir. Bazen parmak uçlarında yara ve hatta gangren bile görülebilir. Hastalığın tetikleyicisi soğuktur.
Raynaud sendromu bazen skleroderma, sistemik lupus eritematosus, romatoid artrit, Sjögren sendromu gibi bağ dokusu

hastalıklarına veya anorexia nervosa'ya, bazı damar hastalıklarına eşlik edebilmektedir, bazen de kimi ilaçların yan etkisi olarak ortaya çıkabilmektedir. Bu durumda Raynaud sendromu veya Raynaud fenomeninden bahsedilir.
Belirtiler herhangi bir hastalığa eşlik etmiyorsa Raynaud hastalığından söz edilir.

Aşırı Terleme
Vücudun ısı regülasyonu için terleme normal fizyolojik bir durumdur. Ancak bazen terleme aşırı olmaktadır. Öyle ki, kişinin koltuk altları sürekli ıslak ve/veya ellerinden ter adet damlamaktadır. Bu durum kişinin sosyal hayatını son derece olumsuz etkileyebilmektedir. Kişi sadece yaz aylarında değil, kış aylarında bile terlemektedir.

İlaç Tedavisi
Raynaud sendromunda öncelikle olası altta yatan sebepler araştırılmalıdır. Tedavi öncelikle altta yatan hastalığa göre yapılmalıdır. Damarların büzüşmesini azaltan ilaçlar, kanın akışkanlığını arttıran ilaçlar ilk sırada denenmesi gereken ilaçlardır.
Aşırı terleme de sebepleri bakımından incelenmelidir. Örneğin altta yatan bir hipertiroidi durumu tedavi edildiğinde terleme de azalacaktır. Bunun dışında terlemeyi azaltan kremler de mevcuttur ancak etkileri sınırlıdır. Aşırı terleme için botoks tedavisi yapılan bir diğer uygulamadır. Bilindiği üzere botoks etki süresi belli bir tedavidir ve kalıcılık sağlayamamaktadır.

Torakoskopik sempatektomi
İnsan vücudunun sinir sisteminde sempatik ve parasempatik adı verilen iki sistem vardır. Bu iki sistem genelde birbirine zıt veya tamamlayıcı olarak işlev görmektedir. Hem aşırı terlemede hem Raynaud sendromunda torasik sempatik aktivitede bir artış söz konusudur. Bu sinir göğüs kafesi içerisinde seyretmektedir. Bu sinirin belirli bölgelerinde iletimin kesilmesi gerek Raynaud sendromunda gerekse aşırı terlemede tedavi edicidir.

Bu ameliyat genel anestezi altında yapılmaktadır. Koltuk altından genelde bir veya iki adet 1-1,5 cm'lik kesiden kamera ve endoskopik alet ile göğüs boşluğuna girilir, sempatik zincirin ilgili bölümleri tespit edilir ve kesilir veya kliplenir. Hasta ameliyattan şikayetleri geçmiş olarak uyanır. Genelde hastalar bir gün gözlem amacıyla hastanede tutulmaktadır.
Önemli uyarı: Kapalı olarak başlanan ameliyatlarda bazı nadir durumlarda açık ameliyata geçmek gerekebilmektedir. Yine nadiren hava drenajını sağlamak için göğüs boşluğuna göğüs tüpü adı verilen bir kateter takmak gerekebilmektedir, hava tahliyesi sağlandıktan sonra bu tüp çekilmektedir.
Bir başka önemli konu da kompanzatuar aşırı terlemedir: El ve/veya koltuk altında aşırı terlemesi olan hasta ameliyattan sonra o bölgede artık terlememektedir ancak kompanzatuar olarak karın ve/veya sırt bölgesinde terleme artışı meydana gelebilmektedir. Bu durum oldukça nadirdir ve genelde geçicidir, ancak kalıcı olan bazı hastalar da olmuştur. Yapılan çalışmalarda kalıcı olarak karın ve/veya sırt bölgesinde terleme artışı olan hastaların çoğu yine de ameliyattan oldukça memnun olduklarını ifade etmişlerdir, çünkü bu bölgenin terlemesi onları sosyal anlamda olumsuz etkilememektedir.